Zamonaviy dunyoda amaliy fanlar 4-jild 3-son (2025) · 156–160-betlar

KRIPTOGRAFIYA VA SHIFRLASH USULLARI

Qodirov, Farrux, Jomurodova, Go’zal

DOI: 10.5281/zenodo.15117899 · Manbada o'qish →

Annotatsiya

Ushbu maqolada quyidagi asosiy jihatlar ta’kidlangan: Kriptografiya tushunchasi – ma’lumotlarni shifrlash va himoya qilish sohasi ekanligi.  Asosiy tamoyillar – maxfiylik, yaxlitlik, autentifikatsiya va inkorsizlantirish tushunchalari. Kriptografiya turlari – Simmetrik shifrlash (AES, DES) – tezkor, ammo kalit almashinuvi muammosi bor. Assimetrik shifrlash (RSA, ECC) – ochiq va yopiq kalitdan foydalanadi. Xesh-funksiyalar (SHA-256, MD5) – ma’lumot yaxlitligini tekshiradi. Amaliy qo‘llanilishi – Internet xavfsizligi (SSL/TLS, HTTPS). Elektron imzo. Blokcheyn texnologiyasi (kriptovalyutalar). Bank tizimlari va moliyaviy xavfsizlik.  Kriptografiya zamonaviy axborot xavfsizligida muhim rol o‘ynaydi va texnologiyalar rivoji bilan birga takomillashib boradi va kriptografik shifrlash usullari haqida batafsil ma’lumot berilgan. Shifrlashning asosiy turlari va ularning ishlash usullari  tasvirlangan.

Kriptografiya, Shifrlash , Kalit , Axborot xavfsizligi, Maxfiylik , Yaxlitlik , Autentifikatsiya , Inkorsizlantirish , Shifrlash turlari, Simmetrik shifrlash , Assimetrik shifrlash , Xesh-funksiyalar , Kvant shifrlash , Shifrlash usullari, Sezar shifri , Vijiner shifri , Skital shifri .

Metadata manbasi: jurnal OAI-PMH arxivi · Sindex to'liq matnni saqlamaydi, manbaga havola beradi.