Центральноазиатский журнал академических исследований 4-jild 6-son (2026) · 166–171-betlar

ВАССАЛ ХИВА ХОНЛИГИНИНГ СИЁСИЙ ТУЗУМИ (УШБУ МАҚОЛА “ЎЗБЕКИСТОН ҲУДУДИДА ДАВЛАТ ВА ҲУҚУҚНИНГ ГЕНЕЗИСИ, ЭВОЛЮЦИЯСИ ВА ИСТИҚБОЛЛАРИ” (“FL-9524115130”) ФУНДАМЕНТАЛ ЛОЙИҲАСИ ДОИРАСИДА БАЖАРИЛДИ)

Туляганов, Абдуманноп

DOI: 10.5281/zenodo.20963933 · Manbada o'qish → · PDF (manba serverida)

Annotatsiya

Мазкур мақолада Мазкур параграфда 1873 йилги Гандимиён шартномасидан кейин Хива хонлигининг сиёсий-ҳуқуқий мақомида юз берган ўзгаришлар тарихий-ҳуқуқий нуқтаи назардан таҳлил қилинган. Унда Хива хонлигининг Россия империясига вассал-протекторат шаклида боғланиши, хон ҳокимиятининг ташқи кўринишда сақланиб қолгани, бироқ унинг суверен ваколатлари жиддий чеклангани асослаб берилган. Хонликда анъанавий бошқарув институтлари — хон, девон, меҳтар, қўшбеги, қозикалон, беклар ва маҳаллий ҳокимлар тизими сақланган бўлса-да, ташқи сиёсат, ҳарбий ҳаракатлар, савдо йўллари, рус фуқароларининг ҳуқуқий мақоми ва стратегик ҳудудлар Россия империяси назоратига ўтгани кўрсатилган. Шунингдек, параграфда Амударё бўлими, Туркистон генерал-губернаторлиги таъсири, суд-ҳуқуқий иккилик, шариат ва одат ҳуқуқининг сақланиши ҳамда империявий ҳуқуқий режимнинг кириб келиши ёритилган. Тадқиқот натижасида Хива хонлигининг 1873–1917 йиллардаги сиёсий тузуми мустақил давлатчилик ва тўлиқ мустамлака ўртасидаги оралиқ, яъни чекланган ички автономияга эга вассал монархия сифатида баҳоланади. 

Хива хонлиги, вассаллик, Гандимиён шартномаси, Россия империяси, протекторат, сиёсий тузум, хон ҳокимияти, Туркистон генерал-губернаторлиги, Амударё бўлими, девон, меҳтар, қўшбеги, қозикалон, шариат ҳуқуқи, одат ҳуқуқи, мустамлакачилик, суверенитет, ички автономия.

Metadata manbasi: jurnal OAI-PMH arxivi · Sindex to'liq matnni saqlamaydi, manbaga havola beradi.