«FarDU ilmiy xabarlari» 7-tom 1-san (2026)
MALAPHORS AND THEIR COGNITIVE NATURE IN ENGLISH
Murodjonova, Latofat
Annotaciya
Ushbu maqolada ingliz tilidagi malaforalarning kognitiv tabiati chuqur tahlil qilinadi. Malaforalar ikki yoki undan ortiq idioma va klişelarning qo‘shilishi natijasida yuzaga keladigan birliklar bo‘lib, ular ko‘pincha kulgili, paradoksal yoki semantik jihatdan kutilmagan ifodalarni hosil qiladi. Tadqiqotda mazkur hodisaning kognitiv lingvistika doirasidagi nazariy talqini, xususan, konseptual aralashtirish nazariyasi, kognitiv dissonans tushunchasi va konseptual metafora nazariyasi bilan bog‘liqligi yoritiladi. Adabiyotlar tahlilida mavjud ilmiy izlanishlarning asosiy yo‘nalishlari, jumladan, Fokonye va Ternerning konseptual blending nazariyasi, L. Festingerning kognitiv dissonans nazariyasi hamda R. Gibbs tomonidan ishlab chiqilgan poetik va obrazli tafakkur modellariga alohida e’tibor qaratiladi. Metodologiya bo‘limida korpus lingvistikasi va kognitiv tahlil usullari tavsiflanib, COCA kabi korpus bazalaridan foydalanish hamda malaforalarni o‘rganishga qaratilgan eksperimental yondashuvlar bayon etiladi. Tadqiqot natijalari malaforalar misolining tahliliga asoslanib, ularning shakllanishida ishtirok etuvchi asosiy kognitiv mexanizmlarni hamda nutqdagi qo‘llanish chastotasini aniqlaydi. Muhokama qismida olingan natijalar kognitiv lingvistikaning nazariy asoslari bilan taqqoslanib, malaforalarning til evolyutsiyasi va ijodkorlikdagi o‘rni baholanadi. Xulosa sifatida, malaforalar tilning dinamik va ijodiy tabiatini aks ettirishi, inson ongining turli mental makonlarni integratsiya qilish qobiliyatini namoyon etishi, shuningdek, yumor va yangi ma’nolar yaratilishiga xizmat qilishi ta’kidlanadi. Mazkur tadqiqot malaforalarni oddiy nutqiy xato sifatida emas, balki inson kognitiv faoliyatining tabiiy mahsuli sifatida talqin etishi bilan lingvistika va kognitiv fanlar rivojiga muhim hissa qo‘shadi.
malaforalaridiomalar aralashuvikognitiv lingvistikakonseptual aralashtirishkognitiv dissonansinglizcha yumorkorpus lingvistikasimental makonlar.malaphorsidiom blends
Metadata derekkózi: jurnal OAI-PMH arxivi · Sindex tolıq mátindi saqlamaydı, derekkózge silteme beredi.