«FarDU ilmiy xabarlari» 31-том 6-нөмір (2025)
G‘O‘ZA (G.HIRSUTUM L.) TOLA RIVOJLANISHINING MIKRORNK LAR TOMONIDAN BOSHQARILISHI
Usmanov, Dilshod, Abdukarimov, Sharofiddin, Xusanbayeva, Shahnoza, Buriev, Zabardast, Sharifjonov, Abrorbek, Juraqulov, Durbekjon, Abdugʻafforov, Azamat, Sobirov, Botirjon
Аңдатпа
<p><em>G‘o‘za (Gossypium spp.) — jahon miqyosida iqtisodiy va ilmiy ahamiyatga ega boʻlgan asosiy texnik ekinlardan biri hisoblanadi. U asosan yuqori sifatli tabiiy tolasi uchun parvarishlanadi. Hozirgi vaqtda Gossypium turkumigaga mansub 50 dan ortiq yovvoyi, yarim yovvoyi va madaniy turlar mavjud boʻlib, ulardan toʻrttasi G. hirsutum L., G. barbadense L., G. arboreum L. va G. herbaceum L. madaniy holda yetishtiriladi. Ular orasida G. hirsutum L. eng keng tarqalgan va global paxta yetishtirish hajmining 90% dan ortigʻini tashkil etadi. Mazkur tur oʻzining yuqori agrobiologik salohiyati, turli iqlim sharoitlariga nisbatan moslashuvchanligi, kasalliklarga chidamliligi hamda tola sifati bilan boshqa turlardan ajralib turadi. Shu sababli, u seleksiya, genetik modifikatsiya va zamonaviy biotexnologik yondashuvlar yordamida tola yetishtirishda asosiy obyekt sifatida qaralmoqda. So‘nggi yigirma yil ichida molekulyar biotexnologiyada qo‘llanilayotgan texnologiyalar ushbu turkum genomni chuqur tadqiq qilish imkonini berdi. Ushbu maqolada g‘o‘zaning G.hirsutum L. turi genomida mavjud FAR10 geni RNKi texnologiyasi orqali o‘rganildi. FRS10 geni ekspressiyasini pasayishi erta va to‘liq unuvchanlik fenotipini namoyon qildi. Unuvchanlik nazorat O‘simliklarga nisbatan 3 kunga erta va unuvchanlik fozi esa 99% tashkil etdi. Bu kabi natijlar kelgusida gen muhandisligi va seleksiya ishlarida ushbu gendan samarali foydalanish imkoniyatini beradi.</em></p>
G. hirsutum L.Far Red Realeted Sequencing 10 (FRS10)RNK interferensiyaCoker-312.G. hirsutum L.Far Red Related Sequencing 10 (FRS10)РНК-интерференцияCoker-312.
Метадеректер дереккөзі: журналдың OAI-PMH архиві · Sindex толық мәтінді сақтамайды, дереккөзге сілтеме береді.