«FarDU ilmiy xabarlari» 30-tom 3-san (2024)
QURG‘OQCHILIK OMILI TA’SIRIDA TUPROQ UNUMDORLIK KO‘RSATKICHLARINING O‘ZGARISHI
Jabbarov, Zafarjon
Annotaciya
<p>Ushbu maqolada qurg'oqchilikning sabablari va turlari, ularning tuproq unumdorligiga ta'siri va qurg'oqchilik stressining tuproq unumdorligiga salbiy ta’sir yetkazishining oldini olish usullari muhokama qilinadi. Xususan, qishloq xo‘jaligi mahsuldorligini oshirish va yerga egalik qilishni yaxshilashda yerdan samarali foydalanish muhimligi, ayniqsa, aholi sonining o‘sishi tufayli oziq-ovqatga bo‘lgan talab ortib borayotgani alohida ta’kidlanadi. Maqolada tabiiy muhit va iqlimning aniq o‘zgarishlari, shuningdek, qishloq xo‘jaligidagi suv resurslarining har yili kamayib borishi, natijada tuproq va yer qurg‘oqchiligi e’tirof etilgan. Keyingi 5-10 yil ichida qurg‘oqchilikning O‘zbekistonda va butun dunyoda tuproq unumdorligiga jiddiy ta’sir ko‘rsatishi, millionlab odamlarning turmush tarziga putur yetkazishi, ekotizimlarni buzishi, qishloq xo‘jaligi ekinlarining hosildorligi va sifatiga katta ta’sir ko‘rsatishi mumkinligi yoritilgan. Qurg‘oqchilikdan zarar ko‘rgan maydonlarning kengayishi, tuproq unumdorligining pasayishi, tuproq xossalarining yomonlashishi katta tashvish tug‘dirmoqda. Qurg'oqchilik iqlim o'zgarishi bilan bog'liq bo'lib, gidrologiya, meteorologiya, ekologiya va jamiyatga ta'sir qiladi. Ushbu maqolada Scopus ilmiy manbalari asosida keyingi 20 yil ichida qurg‘oqchilik qay darajada kuchayib, tuproq sharoitiga salbiy oqibatlarga olib kelgani tahlil qilinadi. Ushbu maqolada qurg‘oqchilik stressini yumshatish va tuproq unumdorligini oshirishning innovatsion usullaridan foydalanish va ta’sirining ilmiy asoslarini oydinlashtirishga qaratilgan manbalar tahlil qilingan.</p>
earth; changing of the climate; Agriculture; drought; soil properties; precipitation; soil fertility.earth; changing of the climate; Agriculture; drought; soil properties; precipitation; soil fertility.
Metadata derekkózi: jurnal OAI-PMH arxivi · Sindex tolıq mátindi saqlamaydı, derekkózge silteme beredi.