«FarDU ilmiy xabarlari» 30-jild 3-son (2024)
ANUSHTEGINIYLAR SULOLASI DAVRIDA IJTIMOIY HAYOT (AHOLI TURMUSH TARZI VA MASHG‘ULOTLARI MISOLIDA)
Toirov, Akobir
Annotatsiya
<p><em>Maqolada O‘zbek xalqi va davlatchiligi tarixida muhim o‘rin tutgan anushteginiylar sulolasi davridagi aholining umumiy tarkibi (xo‘jalik mashg‘ulotiga ko‘ra) hamda qatlamlari o‘rganilgan. Anushteginiylar sulolasi davri tarixiga oid manbalarning juda oz qismida aholining tarkibi haqida ma’lumot berilgan. Ishda shu yo‘nalishga oid manbashunoslik tadqiqoti, oldingi sulolalar davri bilan qiyoslash, noma’lum jihatlarda tarixiy maketlashtirish va boshqa metodlardan foydalanildi. Anushteginiylar sulolasi davrida aholining tarkibida birinchi navbatda hukmdor va uning oilasi bo‘lishi tabiiy. Tadqiqotda ushbu davrda aholining tarkibi xo‘jalik turmush tarzi jihatidan harbiylar, dehqonlar, hunarmandlar, savdogarlar va chorvadorlarga bo‘lingani ko‘rish mumkin. Ular umumiy “raiyat” deb nomlanib, “xazinaga soliq to‘lovchilar” degan nom bilan atash ham mumkin. Aholi qatlamlari bu davrda hukmdorlar va shariat tomonidan belgilangan bo‘lib, bu orqali davlatdagi umumiy aholining o‘rni va majburiyatlari belgilangan. Misol uchun sayidlar va ulamolar aholining ma’naviy jihatdan birligi ramzi sifatida mavjudligi rag‘batlantirilgan bo‘lsa, oqsoqollar aholini kichik birlikda davlat hayotida ishtirok etishida ta’minlash masalasida muhim shaxslar bo‘lgan. Qozilar tabiiy-ki shariat va adolatni ta’minlovchilar sifatida aholining muhim qatlamlaridan bo‘lgan. Anushteginiylar sulolasi davrida aholining umumiy tarkibi ularni nimalar bilan shug‘ullangani, qatlamlar esa davlat va jamiyat hayotida qanday o‘rin tutgani bilan belgilangan. </em><em>Bu mezonlar tariximizni deyarli barcha davrida kuzatilgan deyish ham mumkin.</em></p>
anushteginiylarijtimoiy hayotaholi tarkibiaholi qatlamlardevon al-ardshariatraiyat.Anushteginidssocial lifecomposition of the population
Metadata manbasi: jurnal OAI-PMH arxivi · Sindex toʻliq matnni saqlamaydi, manbaga havola beradi.