Вестник Ассоциации пульмонологов Центральной Азии Volume 21 Issue 16 (2026) · pp. 287-294
ҚАЛҚОНСИМОН БЕЗ ГОРМОНЛАРИНИ МЕТАБОЛИК ДИСФУНКЦИЯ БИЛАН БОҒЛИҚ ЖИГАР КАСАЛЛИГИДА ЎЗГАРИШИ
Гафурова Д.С., Иноятова Ф.Х., Абдуллаева М.И., Исламова Н.У.
Abstract
Мақсад: экспериментал МДЖК тиреоид гормонлар метаболизмини ўзига хос ўзгаришлари механизмини баҳолаш ва касаллик босқичларига кўра ўзгаришини ўрганиш. Материал ва методлар Олдимизга қўйилган масалалар ечимига эришиш учун ЎзФА Биоорганика институти фармакология лабораториясида стандарт овқатланиш тартибида бўлган, 52 тана вазни 130-150 гр, жинсий этилган эркак каламушларда тажрибалар олиб борилди. Интакт гуруҳни бир вақтда туғилган 10 та каламуш ташкил қилди. Ҳайвонларда МДЖК чақириш мақсадида клиник кўринишларга мос келадиган стандарт усулдан фойдаландик. Бунинг учун 42 ҳайвонларга 18 ҳафта мобайнида мол ёғини эритиб зонд орқали ошқозонга хар куни 1,25г/100г миқдорда юборилди. Ичимлик суви ўрнига 1:1 нисбатда тайёрланган 10% глюкоза-фруктоза эритмаси берилди Натижалар Ўтказилган тадқиқотлар қон зардобида ТТГ миқдорини 1,36 (P<0,05) ва 2,33 (P<0,001) маротаба интакт гуруҳи кўрсаткичларига нисбатан тажрибанинг 12 ва 18 ҳафталарида статистик ишонарли ортганини кузатдик. Эркин тироксин миқдори тажрибанинг 12 ҳафтасида ўзгармаган бўлса, кейинги муддатда унинг статистик ишонарли 1,26 маротаба пасайганини кузатдик. Лекин эТ3 миқдори прогрессив пасайиб борди ва тажрибанинг 12 ва 18 ҳафталарида интакт ҳайвонлар гуруҳи кўрсаткичларидан 1,62 (P<0,01) ва 2,07 (P<0,001) маратаба камайди.Хулоса: Қалқонсимон без дисфункцияси, жумладан ТТГ концентрациясининг юқорилиги ва эркин Т3 ҳамда эркин Т4 даражаларининг пасайиши ноалкоголик ёғли жигар касаллиги оғирлик даражасининг кучайиши билан яқин боғлиқлиги аниқланди. Бу ҳолат қалқонсимон без гормонлари ҳолати касаллик прогрессиясида муҳим ўрин тутиши мумкинлигини кўрсатади.
Metadata source: the journal's OAI-PMH archive · Sindex does not store the full text; it links to the source.